โกโก้ (Theobroma Cacao) เป็นพืชเขตร้อนที่เติบโตได้ดีในพื้นที่ 20 องศาเหนือและใต้ของเส้นศูนย์สูตร โดยแบ่งเป็น 3 สายพันธุ์หลัก และ 1 สายพันธุ์ที่กำลังได้รับการยอมรับเพิ่มเติม
1. ครีโอโล (Criollo): สายพันธุ์พรีเมียม
- ถิ่นกำเนิด: อเมริกากลางและใต้
- จุดเด่น: กลิ่นหอม รสชาติเข้มข้น ขมฝาดน้อย
- ข้อจำกัด: เติบโตช้า ผลผลิตต่ำ อ่อนแอต่อโรค
- สถานะ: สินค้าระดับลักชัวรี่
2. ฟอรัสเทอร์โร่ (Forastero): สายพันธุ์เชิงพาณิชย์
- จุดเด่น: ทนทาน ผลผลิตสูง ปลูกง่าย
- รสชาติ: กลางๆ บางสายพันธุ์อาจขมฝาด
- พื้นที่ปลูก: ทั่วโลกในเขตร้อน
- การใช้งาน: นิยมในอุตสาหกรรม
3. ทรินิทาริโอ (Trinitario): ลูกผสมคุณภาพดี
- ถิ่นกำเนิด: เกาะตรินิแดด
- ลักษณะเด่น: ผิวขรุขระ ทนทานดี
- คุณสมบัติ: ผสมผสานข้อดีของครีโอโลและฟอรัสเทอร์โร่
- การปลูก: แพร่หลายในหลายประเทศ
4. เนชิโอเนล (Nacional): สายพันธุ์โบราณ
- อายุ: สืบสายพันธุ์มากว่า 5,300 ปี
- ความพิเศษ: อาจเป็นสายพันธุ์ต้นกำเนิดดั้งเดิม
- สถานะปัจจุบัน: ยังมีข้อถกเถียงทางวิชาการ
- การค้นพบล่าสุด: พบสายพันธุ์แท้ในเอลซัลวาดอร์